Thuế chống trợ cấp đối với hàng nhập khẩu

Tác giả: Đội ngũ nghiệp vụ HP Toàn Cầu · Cập nhật: tháng 6/2026

Thuế chống trợ cấp là gì?

Thuế chống trợ cấp (CTC) là một trong ba sắc thuế phòng vệ thương mại tạo nên thành phần “thuế nhập khẩu bổ sung (nếu có)” trong công thức giá tính thuế TTĐB và GTGT — cùng với thuế chống bán phá giá và thuế tự vệ.

Theo Điều 4 Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu 2016, thuế CTC là thuế nhập khẩu bổ sung áp dụng khi hàng nhập khẩu được chính phủ nước xuất khẩu trợ cấp, gây ra hoặc đe dọa gây thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước. Đây là bài thuộc cụm thuế khi nhập khẩu hàng hóa.

Đặc trưng của thuế chống trợ cấp

Điểm phân biệt then chốt nằm ở nguyên nhân xử lý. Trong khi chống bán phá giá nhắm vào hành vi của doanh nghiệp (bán giá thấp bất thường), thì chống trợ cấp nhắm vào hành vi của nhà nước nước xuất khẩu — khi chính phủ nước đó trợ cấp (qua tài chính, ưu đãi thuế, hỗ trợ giá đầu vào…) tạo lợi thế giá không lành mạnh cho hàng xuất khẩu.

Cũng như các sắc thuế phòng vệ khác, CTC chỉ được áp sau khi điều tra và căn cứ kết luận điều tra (Điều 12–14 Luật 107/2016), với hai điều kiện: (1) xác định cụ thể có hành vi trợ cấp; (2) hành vi đó gây ra hoặc đe dọa thiệt hại cho ngành sản xuất trong nước. Trong quá trình điều tra có thể có thuế tạm thời. Trên thực tế, chống trợ cấp đôi khi được điều tra và áp song song với chống bán phá giá trên cùng một mặt hàng (ví dụ vụ đường mía nhập khẩu trước đây bị áp đồng thời cả hai sắc thuế).

Ai quyết định, ai thu — và tra cứu ở đâu

• Điều tra: Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương), theo Luật Quản lý ngoại thương 2017.
• Quyết định áp thuế: Bộ Công Thương ban hành bằng Quyết định của Bộ trưởng (…/QĐ-BCT).
• Kê khai, thu, nộp: cơ quan hải quan thu tại khâu nhập khẩu; người khai tự kê khai và nộp.

Thuế chống trợ cấp trong chuỗi tính thuế

Là “thuế nhập khẩu bổ sung”, CTC đứng ngay sau thuế nhập khẩu trong chuỗi và được cộng vào cơ sở tính của các sắc thuế phía sau:

Cụ thể: Giá tính thuế TTĐB = Trị giá tính thuế NK + Thuế NK + Thuế CTC; và khoản CTC cũng nằm trong cơ sở tính GTGT. Thuế CTC thường tính theo tỷ lệ phần trăm trên trị giá tính thuế nhập khẩu; mức cụ thể nằm trong từng quyết định của Bộ Công Thương. (Cách một quyết định áp thuế phòng vệ vận hành trên thực tế — với mức thuế theo từng nhà sản xuất và vai trò của chứng từ xuất xứ — được minh họa qua case kính nổi tại bài thuế chống bán phá giá.)

Khung pháp lý

Danh mục các quyết định áp thuế phòng vệ thương mại đang hiệu lực — được cập nhật tại: Danh mục văn bản pháp luật xuất nhập khẩu → mục Các biểu thuế khi nhập khẩu.